Ffrind
Pencampwr Sgamiau
Sefydliad

"Oedolion agored i niwed" – un ymdrech olaf

Gyda llawer iawn o ddiolch i bawb sydd wedi cysylltu, o lawer o wahanol leoliadau a chefndiroedd, i gynnig cymorth ac astudiaethau achos ar gyfer y prosiect ‘oedolion agored i niwed’ yr wyf yn ceisio perswadio Comisiwn y Gyfraith i’w fabwysiadu, ychydig o arsylwadau yn rhagor a chyfle olaf i roi tystiolaeth. Gweler y gwreiddiol yma, ac eglurhad pellach o rai pwyntiau yma.

Mae cwestiynau a allai fod o gymorth i ffurfio’ch dadl (mewnol) ynghylch y materion hyn yn cynnwys:

1. A ddylai'r offer sydd ar gael i fynd i'r afael â thrais/cam-drin domestig, megis Hysbysiadau/Gorchmynion Amddiffyn Rhag Trais Domestig a bod y drosedd o ymddygiad gorfodol a rheoli ar gael y tu allan i berthnasau ‘personol’ a ‘theuluol’?

2. A ddylai bod set o egwyddorion llywodraethol i fynd i'r afael â phryd a pham y cyfiawnheir y wladwriaeth wrth ymyrryd ym mywydau'r rhai y dywedir eu bod mewn perygl o gael eu hecsbloetio neu eu cam-drin (gweler enghraifft yn Neddf Cymorth ac Amddiffyn Oedolion yr Alban 2007: gweler adrannau 1 a 2):

1. Egwyddor gyffredinol o ran ymyrraeth i faterion yr oedolyn


Yr egwyddor gyffredinol ar ymyrryd i faterion yr oedolyn yw y gall person ymyrryd, neu ganiatáu ymyriad, dim ond os yw'n fodlon y bydd yr ymyriad ynâ-”

(a) rhoi budd i'r oedolyn na ellir ei ddarparu'n rhesymol heb ymyrryd i faterion yr oedolyn , ac

(b) o’r amrywiaeth o opsiynau sy'n debyg o gyflawni gwrthrych yr ymyriad, yr un lleiaf cyfyngol ar ryddid yr oedolyn.

Mae'r adran hon yn berthnasol i ddibenion adran 2 yn unig.

2. Egwyddorion ar gyfer cyflawni swyddogaethau Rhan 1


Rhaid i gorff cyhoeddus neu ddeiliad swydd sy'n cyflawni swyddogaeth o dan y Rhan hon mewn perthynas ag oedolyn, os yw'n berthnasol, ddal sylw ar y canlynol -”

(a) egwyddor gyffredinol ar ymyrryd ym materion yr oedolyn,

(b) dymuniadau a theimladau canfyddadwy yr oedolyn (gorffennol a phresennol),

(c) unrhyw farn ar y canlynol—

(i) perthynas agosaf yr oedolyn,

(ii) unrhyw brif ofalwr, gwarchodwr neu atwrnai’r oedolyn, ac

(iii) unrhyw berson arall sydd â diddordeb yn lles neu eiddo’r oedolyn,

sy'n hysbys i'r corff cyhoeddus neu'r deiliad swydd,

(d) pwysigrwydd y canlynol—

(i) yr oedolyn yn cymryd rhan mor llawn â phosibl wrth gyflawni'r swyddogaeth, a

(ii) darparu'r oedolyn â’r wybodaeth a'r gefnogaeth sy'n angenrheidiol er mwyn galluogi'r oedolyn i gymryd rhan,

(e) pwysigrwydd sicrhau nad yw'r oedolyn, heb gyfiawnhad, yn cael ei drin yn llai ffafriol na'r ffordd y gallai unrhyw oedolyn arall (nad yw'n oedolyn mewn perygl) gael ei drin mewn sefyllfa gymharol, a bod

(f) galluoedd, cefndir a nodweddion yr oedolyn (gan gynnwys oedran, cenedl, tueddfryd rhywiol, crefydd, tarddiad hiliol, grŵp ethnig a threftadaeth ddiwylliannol ac ieithyddol).

3. All y garfan o unigolion, y dylen nhw gael amddiffyniadau troseddol a sifil, fod ar gael (ac os felly, sut)? Er enghraifft, a fyddai’r cysyniad o 'oedolyn agored i niwed'yn Neddf Cefnogi ac Amddiffyn Oedolion 2007 yn briodol?

(1) "Mae oedolion agored i niwed yn oedolion –

(a) nad ydynt yn gallu diogelu eu lles, eiddo, hawliau eu hunain neu fuddiannau eraill,

(b) yn agored i niwed, ac

(c) oherwydd yr effeithir arnynt gan anabledd, anhwylder meddwl, salwch neu wendid corfforol neu feddyliol, yn fwy agored i niwed nag oedolion nad ydynt yn cael eu heffeithio arnynt gymaint.

(2) Mae oedolyn yn agored iniwed at ddibenion is-adran (1) if–

(a) mae ymddygiad person arall yn achosi (neu'n debygol o achosi) niwed i’r oedolyn, neu

(b) mae'r oedolyn yn ymgymryd (neu'n debygol o ymgymryd) ag ymddygiad sy'n achosi (neu'n debygol o achosi) hunan-niwed.

[yn fy marn i, nid wyf yn siŵr fy mod yn cytuno y byddem am gynnwys darpariaethau mewn perthynas â hunan-niwed]

Ni allaf bwysleisio digon fy mod yn gweld y rhain i gyd yn gwestiynau i'w hystyried gan Gomisiwn y Gyfraith – ac, maes o law, ymgynghori – pe byddai’n symud materion ymlaen.

Mae croeso mawr i unrhyw astudiaethau achos pellach neu fynegiant o gymorth i anfon e-bost ataf yn alex.ruckkeene@39essex.com.